De rustplaats van de groten van Frankrijk. Een imposant monument in het Latijnse Kwartier waar Voltaire, Rousseau, Marie Curie en Victor Hugo eeuwig samenkomen.
Tickets voor het Pantheon
Online geregeld, direct op je telefoon. Zo sta je niet voor niets in de rij.
Boek je via deze link, dan ontvangen wij een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Het Pantheon is een van de meest onderschatte bezienswaardigheden van Parijs. Een imposant neoklassiek monument bovenop de Sainte-Genevieveheuvel in het Latijnse Kwartier, ouder dan de Eiffeltoren en de Arc de Triomphe. In de crypte rusten de meest invloedrijke Fransen uit de geschiedenis: Voltaire, Rousseau, Victor Hugo, Emile Zola, Marie Curie en tientallen anderen. Een levend monument dat tot op de dag van vandaag wordt gebruikt: de president van Frankrijk bepaalt nog steeds wie hier mag worden bijgezet.
Wat het Pantheon onderscheidt van andere monumenten van Parijs, is dat het verleden en heden samenkomen op een unieke manier. De architectuur is indrukwekkend, de kunstwerken aan de muren behoren tot de mooiste van de stad en de slinger van Foucault, waar in 1851 voor het eerst werd bewezen dat de aarde draait, slingert nog steeds onder de imposante koepel.
In deze gids lees je alles over een bezoek: wat je binnen moet zien, het verhaal achter de personen die er rusten, wanneer je het beste gaat en hoe je het slimst combineert met de andere bezienswaardigheden in het Latijnse Kwartier.
Het Pantheon bestaat uit drie hoofdonderdelen: de kerkachtige hoofdruimte met indrukwekkende muurschilderingen, de slinger van Foucault onder de centrale koepel, en de sobere crypte met de tomben van de groten. Voor een compleet bezoek heb je 1,5 tot 2 uur nodig.
Bij binnenkomst kom je terecht in een immense ruimte met grote zuilen, rijkversierde plafonds en een kruisvormige indeling. Door de hoogte en akoestiek voelt het meer aan als een kathedraal dan een mausoleum.
De replica van de slinger waarmee fysicus Leon Foucault in 1851 voor het eerst zichtbaar maakte dat de aarde draait. Hangt op exact dezelfde plek als het oorspronkelijke experiment.
De wanden zijn bedekt met gigantische muurschilderingen over Sainte-Genevieve en de geschiedenis van Frankrijk. Vooral de cyclus van Puvis de Chavannes uit de 19e eeuw is indrukwekkend.
Onder het hoofdgebouw rust een uitgestrekte crypte met meer dan tachtig tomben. Sober vergeleken met de bovenliggende pracht, maar daardoor des te indrukwekkender.
Voltaire en zijn rivaal Rousseau liggen tegenover elkaar, verzoend in de dood. Twee van de meest invloedrijke filosofen van de Franse Verlichting, op een paar meter van elkaar.
Vanaf de koepel heb je een spectaculair uitzicht op het Latijnse Kwartier, de Notre-Dame en de Eiffeltoren. Momenteel gesloten vanwege restauratiewerkzaamheden, check de website voor de actuele status.
Het Pantheon werd oorspronkelijk gebouwd als kerk. In 1744 deed koning Lodewijk XV een gelofte: als hij genas van een ernstige ziekte, zou hij een nieuwe kerk laten bouwen ter ere van Sainte-Genevieve, de patroonheilige van Parijs. Hij overleefde, en architect Jacques-Germain Soufflot kreeg de opdracht. De bouw begon in 1758 en duurde meer dan dertig jaar.
Toen het gebouw in 1790 eindelijk klaar was, brak net de Franse Revolutie uit. De revolutionairen besloten dat dit nieuwe, imposante bouwwerk geen kerk meer mocht zijn, maar een mausoleum voor de groten van Frankrijk. In 1791 werd het officieel omgedoopt tot het Pantheon en werd Voltaire als eerste bijgezet, symbolisch, want hij was de filosofische voorvader van de Revolutie.
In de 19e eeuw veranderde het Pantheon zes keer van functie. Bij elke wisseling van regime werd het opnieuw kerk of opnieuw mausoleum. Onder Napoleon: kerk. Tijdens de Bourbonrestauratie: kerk. Onder de Julimonarchie: mausoleum. Onder Napoleon III: kerk. Pas in 1885, toen Victor Hugo werd bijgezet, werd het definitief vastgelegd als mausoleum, en is het sindsdien onveranderd.
De president van Frankrijk bepaalt wie er in het Pantheon wordt bijgezet. Een politieke en culturele beslissing tegelijkertijd. Tot 1995 lagen er alleen mannen. Marie Curie was de eerste vrouw, op eigen verdienste opgenomen vanwege haar twee Nobelprijzen. In 2024 werden Missak en Melinee Manouchian bijgezet, twee verzetsstrijders van Armeense afkomst, als symbool van waardering voor immigranten in de Franse identiteit.
Recht tegenover het monument, op de hoek van de Rue Soufflot en de Rue Saint-Jacques, zit Le Comptoir du Pantheon. Vanaf het terras kijk je zo op de zuilengalerij, en dat is precies waarom je hier langer blijft zitten dan je van plan was. Ga je aan de bar staan, dan betaal je een stuk minder dan aan een tafeltje buiten: dat prijsverschil geldt in heel Parijs. De terrassen rond het plein serveren de hele dag door, dus je kunt er ook prima terecht als je net uit de crypte komt en even wilt bijkomen. Aan het eind van de middag valt de zon vol op de gevel, dat is het mooiste moment voor een aperitief.
Veel bezoekers lopen na binnenkomst meteen door naar de crypte. Zonde, want juist boven de grond staan de twee onderdelen die het meeste indruk maken. Neem er allebei even de tijd voor.
Ga midden onder de kruising van het schip staan en kijk recht omhoog. De koepel van Soufflot reikt tot ruim tachtig meter en bestaat uit drie schalen die in elkaar liggen, in de 18e eeuw een ongekende constructie. Door de ronde opening in de binnenste schaal zie je het beschilderde gewelf erboven oplichten, en precies hieronder hangt de slinger van Foucault.
Achter in het schip, op de plek waar in een kerk het altaar zou staan, torent het monument A la Convention Nationale uit 1913. In het midden staat Marianne, het symbool van de Republiek, geflankeerd door afgevaardigden en soldaten van de Revolutie. Pas als je bezoekers ervoor ziet lopen, dringt door hoe groot dit beeldhouwwerk werkelijk is.
De crypte van het Pantheon huisvest meer dan tachtig groten van Frankrijk. Hieronder een selectie van de meest invloedrijke personen die je tijdens je bezoek tegenkomt.
Voltaire en Jean-Jacques Rousseau, de twee meest invloedrijke denkers van de Franse Verlichting, liggen tegenover elkaar in de crypte. Tijdens hun leven waren ze rivalen, maar in de dood zijn ze symbool voor het gedachtegoed dat de Franse Revolutie en de moderne democratie heeft gevormd.
Victor Hugo (Les Miserables, De Klokkenluider van de Notre-Dame) ligt naast Emile Zola (J'Accuse, Germinal) en Alexandre Dumas (De Drie Musketiers, De Graaf van Monte-Cristo). Dumas werd pas in 2002 bijgezet, een belangrijke kwestie, want hij was de eerste persoon van kleur in het Pantheon.
Marie Curie en haar man Pierre rusten samen in de crypte. Marie was de eerste vrouw die haar plek hier op eigen verdienste verdiende, in 1995, meer dan zestig jaar na haar dood, op verzoek van haar familie. Ook Louis Braille, de uitvinder van het braillealfabet, ligt hier.
Jean Moulin, leider van het Franse verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog, werd in 1964 bijgezet door Charles de Gaulle. Een van de meest emotionele momenten in de moderne geschiedenis van het Pantheon. Ook Simone Veil, overlevende van Auschwitz en architect van de Franse abortuswet, ligt hier sinds 2018.
Met deze woorden nodigde fysicus Leon Foucault in 1851 wetenschappers uit naar het Pantheon. Onder de centrale koepel hing hij een gewicht aan een koord van 67 meter en liet het slingeren. Het verbluffende effect: de slingerlijn leek langzaam te draaien, wat eigenlijk de rotatie van de aarde onder de slinger zelf was. Het eerste directe, zichtbare bewijs ooit dat de aarde draait. De slinger die er nu hangt is een replica, maar wel op exact dezelfde plek. Het origineel hangt in het Musee des Arts et Metiers, even verderop in Parijs.
Het Pantheon is gelukkig nog niet zo overlopen als de Eiffeltoren of het Louvre. Een rustige bezienswaardigheid waar je vrijwel altijd zonder lange wachtrij binnen bent. Toch zijn er momenten die meer indrukwekkend zijn dan andere.
De openingstijd is 10:00. Wie als eerste binnen is, ervaart de hoofdruimte op zijn meest indrukwekkend: leeg, stil, met de slinger al in beweging onder de imposante koepel. De akoestiek en de schaal komen dan het beste tot hun recht.
Tussen 16:00 en sluitingstijd is het opvallend rustig. De meeste dagtoeristen zijn dan weg en je hebt vaak hele zalen voor jezelf. Plus: het licht door de hoge ramen is op zijn mooist in de late middag.
Op de eerste zondag van januari, februari, maart, november en december is de toegang gratis. Een gunstige bezuiniging, maar weeg het af tegen de drukte: gratisdagen zijn merkbaar drukker dan andere.
Schoolvakanties (vooral juli en augustus) en regenachtige middagen wanneer iedereen die buiten geen plan heeft, naar het Pantheon stroomt als overdekt alternatief. Dinsdag en woensdag zijn over het algemeen het rustigst.
Het Pantheon biedt dagelijks om 14:00 (en soms ook 15:00) een gratis rondleiding aan met een gids in het Frans of Engels. Geen reservering nodig: kom op tijd en wacht in de hoofdruimte. De gidsen vertellen niet alleen over de architectuur, maar ook over de personen in de crypte. Vraag vooraf aan het loket of er die dag een Engelse rondleiding is gepland. Een audiogids voor € 4 is een mooi alternatief voor wie liever in eigen tempo loopt.
Voordat je naar binnen loopt, is het de moeite waard een paar stappen achteruit te doen op het Place du Pantheon. De voorgevel is geïnspireerd op het Pantheon in Rome: tweeëntwintig Korinthische zuilen dragen een driehoekig fronton met een reliëf van beeldhouwer David d'Angers uit 1837. Daaronder staat in kapitalen de zin die het hele gebouw samenvat, vrij vertaald: aan de grote mannen, uit dankbaarheid van het vaderland. Het licht is hier op zijn mooist aan het eind van de dag, wanneer de zon vanaf de Rue Soufflot recht op de zuilen valt. Ga je voor de foto, ga dan aan de overkant van het plein staan, anders krijg je de gevel niet in zijn geheel in beeld.
Tickets voor het Pantheon zijn niet zo schaars als die voor de Eiffeltoren of het Louvre. Toch is online vooraf boeken aan te raden, vooral in piekseizoen, om de wachtrij ter plekke te vermijden. Bekijk ook ons overzicht met tickets voor Parijs.
De goedkoopste optie. Een ticket kost € 13 of € 16, afhankelijk van het seizoen. Tijdsloten zijn gemakkelijk te boeken, soms zelfs op de dag zelf nog beschikbaar.
Externe aanbieders bieden tickets met skip-the-line garantie en optionele audiogids in meerdere talen. Iets duurder dan de officiele site, maar handig als je een geleide tour of combiticket met andere bezienswaardigheden wilt.
| Ticket volwassene (laagseizoen) | € 13 |
|---|---|
| Ticket volwassene (hoogseizoen) | € 16 |
| Onder 16 jaar | Gratis |
| EU burgers 16 - 25 jaar | Gratis |
| Audiogids | € 4 extra |
| Gratis rondleiding (Frans of Engels) | 14:00 (en soms 15:00) |
| Eerste zondag van jan/feb/mrt/nov/dec | Gratis voor iedereen |
| Koepel met uitzicht | Momenteel gesloten (renovatie) |
Het Pantheon ligt in het hart van het Latijnse Kwartier, in het 5e arrondissement. Goed bereikbaar met de metro, bus, RER en zelfs op de fiets.
De dichtstbijzijnde haltes zijn Maubert-Mutualite (lijn 10) en Place Monge (lijn 7). Beide op vijf tot zeven minuten lopen van het Pantheon. Vanuit centraal Parijs ben je er in tien tot vijftien minuten.
Stap uit op Luxembourg (RER B). Vanaf het station loop je in vijf minuten via de Jardin du Luxembourg naar het Pantheon, een mooie route die meteen een kort parkbezoek combineert.
Bij het Velib-station Pantheon-Valette, vlak naast het monument, kun je deelfietsen parkeren. Een aanrader om het Latijnse Kwartier op de fiets te verkennen.
Vanaf de Notre-Dame is het Pantheon vijftien minuten lopen via de Pont au Double en de Rue Saint-Jacques. Een mooie wandelroute door het oudste deel van het Latijnse Kwartier.
Meer over hoe je je in Parijs verplaatst lees je in onze gids over de metro in Parijs.
Het Pantheon is een aanrader voor iedereen die meer wil zien dan alleen de standaard bezienswaardigheden. Vooral interessant voor wie geinteresseerd is in geschiedenis, architectuur, wetenschap of literatuur. Een bezoek is bovendien behapbaar: in 1,5 tot 2 uur sta je weer buiten.
Het Latijnse Kwartier zit vol met andere bezienswaardigheden op loopafstand. Plan je bezoek bijvoorbeeld in combinatie met een wandeling door de Jardin du Luxembourg (vijf minuten lopen), een lunch op de Rue Mouffetard, of een doorloop naar de Notre-Dame (vijftien minuten lopen). Een halve dag in het Latijnse Kwartier rondom het Pantheon is een van de mooiste manieren om dit deel van Parijs te ontdekken.
Je voor het eerst in Parijs bent en weinig tijd hebt. De Eiffeltoren, het Louvre en de Notre-Dame gaan dan voor. Bewaar het Pantheon dan voor een tweede bezoek aan de stad, een mooie reden om terug te komen.
| Adres | Place du Pantheon, 75005 Paris |
|---|---|
| Openingstijden (apr - sep) | 10:00 - 18:30 |
| Openingstijden (okt - mrt) | 10:00 - 18:00 |
| Eerste maandag van de maand | Opent om 12:00 |
| Gesloten | 1 januari, 1 mei, 25 december |
| Bezoekduur | 1,5 - 2 uur |
| Toegankelijkheid | Hoofdruimte rolstoeltoegankelijk, crypte deels |
| Garderobe | Aanwezig bij de ingang |
| Foto's | Toegestaan zonder flits |
Loont de Paris Museum Pass voor jou?
Vink aan wat je wilt zien; de tool rekent uit of de pas goedkoper is dan losse tickets.
Kies hierboven wat je wilt zien en klik op "Reken het uit". Werkt de tool niet, dan staan alle prijzen in een tabel op de volledige pagina.
Reken op 1,5 tot 2 uur voor een goed bezoek. De hoofdruimte met de slinger en de muurschilderingen vraagt om een uur, plus een half uur voor de crypte. Met een audiogids of geleide tour duurt het bezoek iets langer. Het Pantheon is daarmee een van de meer behapbare bezienswaardigheden van Parijs.
Niet strikt nodig zoals bij de Eiffeltoren of het Louvre, maar wel aan te raden om wachtrijen te vermijden. In hoogseizoen kan de wachtrij ter plekke een half uur tot een uur zijn. Met een vooraf geboekt ticket loop je direct door. Op gratisdagen (eerste zondag van wintermaanden) kun je niet vooraf boeken, dan is wachten onvermijdelijk.
Op dit moment niet. De koepel ondergaat een grote restauratie en is gesloten voor publiek. De officiele website van het Pantheon meldt of en wanneer hij weer open gaat. Wanneer hij wel open is, geldt een toeslag van enkele euro's bovenop het standaardticket. Het uitzicht is een van de mooiste van Parijs, met zicht op het Latijnse Kwartier, Notre-Dame en de Eiffeltoren.
Voor jonge kinderen (tot 8 jaar) is het Pantheon misschien wat aan de saaie kant: er is geen interactief programma en de crypte met tomben kan zelfs wat indruk maken. Voor kinderen vanaf 10 jaar die geinteresseerd zijn in geschiedenis kan het juist fascinerend zijn, vooral met de slinger van Foucault als wetenschappelijke uitsmijter. Audiogidsen zijn er ook voor kinderen. Meer tips staan in onze gids over Parijs met kinderen.
Het Pantheon ligt in het hart van het Latijnse Kwartier en combineert perfect met de Jardin du Luxembourg (5 minuten lopen), de Sorbonne (3 minuten), de Rue Mouffetard (10 minuten) en de Notre-Dame (15 minuten). Een halve dag rond het Pantheon levert je een mooie wandelroute op door een van de meest klassieke wijken van Parijs.
Ja, foto's maken is toegestaan zonder flits. Vooral de hoofdruimte met de slinger van Foucault en de muurschilderingen leveren spectaculaire beelden op. In de crypte is het sfeerlicht gedempt, een camera met goede lage lichtprestaties is een pre. Geen statief gebruiken.
Voor € 4 is het zeker de moeite waard. De audiogids vertelt niet alleen over de architectuur, maar geeft ook context bij elke tombe in de crypte: wie was deze persoon, waarom werd hij hier bijgezet, wat is zijn betekenis. Zonder uitleg is het bezoek aan de crypte een lange rij anonieme namen. Met audiogids wordt het een doortocht door de geschiedenis van Frankrijk.
Op de eerste zondag van januari, februari, maart, november en december is de toegang gratis voor iedereen. Voor kinderen onder de 16 en EU-burgers tussen de 16 en 25 is de toegang het hele jaar gratis. Op gratisdagen is het wel merkbaar drukker, kom vroeg of houd rekening met een wachtrij.
Bekijk skip-the-line tickets en geleide tours, en vergelijk de opties.
Bekijk alle optiesHet Pantheon ligt in het hart van het Latijnse Kwartier. Combineer je bezoek met deze klassiekers in de directe omgeving.
De gotische kathedraal op het Ile de la Cite, na restauratie weer in volle glorie te bezoeken.
Bekijk de Notre-DameCombineer je bezoek aan het Pantheon met een wandeling langs de Seine via de Notre-Dame.
Bekijk de routeDe studentenwijk vol klassieke bistro's, boekhandels en sfeervolle straatjes rond het Pantheon.
Ontdek de wijkMeer keuze zien? Bekijk de iconische must-sees van Parijs voor het volledige aanbod.
Overnachten in de buurt? Bekijk betaalbare budgethotels in Parijs.
Op deze pagina staan links naar partners zoals Tiqets, Eurostar en Ceno Travel. Boek je via zo'n link, dan ontvangen wij een commissie. Jij betaalt niets extra en het houdt Parijstips gratis. Lees hoe dat werkt.